تحقیق در مورد عملکرد محصول پسته در باغات استان کرمان

اختصاصی از فی ژوو تحقیق در مورد عملکرد محصول پسته در باغات استان کرمان دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*

فرمت فایل:Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)

تعداد صفحه:28

 فهرست مطالب

مقدمه                                            2

زمین شناسی استان کرمان                           3

عرض جغرافیایی و ارتفاع از سطح دریا               3

محدویت های قسمت زیر زمینی گیاه پسته               4

خاک                                              4

محدودیت های فیزیکی خاک                            4

محدودیت های شیمیایی خاک                           6

اضافه کردن خاک به باغ های پشته                  12

علت های اضافه کردن خاک                          13

روش های اضافه کردن خاک به باغ                   13

کیفیت خاک های اضافه شده به باغ                  14

آبیاری درختان پسته                              15

انتخاب دور آبیاری                               15

علائم شوری در دوران رشد گیاه پسته                16

علائم شوری در ابتدای فصل                         16

تغذیه درختان پسته                               17

توصیه کودی                                      17

انواع کودهای شیمیایی مورد نیاز باغ های پسته     18

مدیریت تغذیه درختان پسته از دیماه تا اسفند ماه  20

نقش گچ در باغ های پسته                          21

مهمترین دلایل پایین بودن عملکرد محصول پسته در باغات استان کرمان 22

منابع                                            

مقدمه:

پسته نام علمی Pistacia vere که یکی از مهمترین گیاهان خانواده Ane-cradiaceae می باشد. زادگکاه اصلی آن ایران می باشد به خاطر همین بیشتر با نام های ایرانی خوانده می شوند. پسته گیاهی بسیار مقاوم به شرایط نامساعد محیطیط می باشد سرما تا 30- تا 20- درجه سانتی گراد و گرمای زیاد تا 50 درجه سانتی گراد را می تواند تحمل کند و نسبت به کم آبی و شوری آب و خاک مقاوم است. دارای ریشه بسیار عمیق و راست می باشد. شاخساره و شکل این درخت در ایران به صورت چند شاخه ای ولی در کشورهای دیگر مثل آمریکا با تربیت کردن این درخت به صورت یک تنه رشد می کند برگ های مرکب که شامل 5 تا 7 برگچه می باشد دارد. گل های آن به شکل خوشه ای می باشد و 2 پایه می باشد یعنی گیاه نر و ماده داریم و گلهای ماده که روی پایه ماده قرار دارند هنگام رسیدن ترتب خاصی ندارند و اکثراً در این گیاه یک مشکل وجود دارد که مربوط به نا هم رسی می شود ولی در ارقام جدید این مشکل وجود ندارد گرده افشانی در باغات پسته به وسیله با دو حشرات صورت می گیرد و نکته مهم در تلقیح باغات پسته نسبت به درختان  به ماده می باشد که در شهر رفسنجان که گستره وسیعی از باغات پسته را دارد مهم نمی باشد ولی در شهرهای دیگر برای تلقیح مناسب نیاز به رعایت این نسبت می باشد از ارقام مهم پسته در رفسنجان می توان احمد آقایی، فندقی و کله قوچی که بیشترین وسعت زیر کشت این محصول را به خود اختصاص داده اند نام برد.

زمین شناسی استان کرمان:

مطالعات انجام گرفته نشان می دهد استان کرمان ز نظر زمین شناسی تا اندازه ای در هم و پیچیده می باشد و انواع و اقسام سنگهای مادری در این ناحیه وجود دارد. با یک دید کلی سنگهای کرتاسه و قسمتی نیز بدوره poli-plestocene تعلق دارد. از شمال هر چه به طرف کرمان نزدیک می شویم روی این سنگها را الوومهای بیابانی نسبتاً شور پوشانیده است بین کرمان و جیرفت سنگهای مادری متعلق به دوره (ائوسن) می باشد و قسمتی نیز از سنگهای mio-pliocene تشکیل یافته است و کلیه منطقه جلگه سیرجان را الوویومهای بیابانی واپستی (تواما) پوشانده است. بافت خاک در اراضی زیر کشت پسته از سبک تا نسبتاً سنگین متغیر می باشد و اغلب خاکها در کلاس بافتهای، رسی شنی، لوم شنی، شن لومی، لوم رسی سلیسی و لوم رسی   قرار می گیرد. همانطوریکه قبلاً اشاره شد خاکهای این منطقه غالباً شور یا قلیایی هستند و همچنین ارزیابی کیفیت آب که در همین راستا قرار دارد از چهار نظر مورد بررسی قرار می گیرد:

1. شور یا غلظت کل نمکهای محلول
2. قلیایی بودن (سدیک) یا غلظت سدیم موجود در آب نسبت به سایر کاتیونها (SAR)
3. ترکیبات آنیونی آب بویژه غلظت کربنات و بی کربنات
4. غلظت بر یا دیگر عناصری که ممکن است برای رشد گیاه سمی باشد.

عرض جغرافیایی ئ ارتفاع از سطح دریا

زمستان از عرض جغرافیایی پایین بطرف عرض جغرافیایی بالا سردتر و طولانی تر می شود. همچنین طول نسبی روز و نسبتاً با عرض جغرافیایی تغییر می نماید هر قدر عرض جغرافیایی بالاتر باشد، روزهای زمستان طولانی تر و روزهای زمستان کوتاهتر خواهد بود. در بعضی از مناطق با عرض جغرافیایی بین 28 تا 38 درجه ایران ، درخت پسته بعمل می آید با توجه به اینکه ارتفاع از سطح درا در متاطق پسته کاری ایران 700 متر تا بیش از 1800 متر گزارش شده است ولی طی بازدیدی که از منطقه شمال شرق استان گلستان به عمل آمده مشخص گردید پسته کاری در ارتفاع بسیار پایین حتی در ارتفاع هم سطح دریاچه خزر نیز انجام شده است.

محدودیت های قسمت زیر زمینی گیاه پسته

خاک:

پسته در هر نوع خاک زراعی قابل کشت است. اما در خاکی که زمین عمیق تر و بافت یکنواخت و سبک (رسی و شنی) باشد باعث افزایش تولید کمی و کیفی محصول پسته می گردد. زمینی که با ترکیب خاک قابل نفوذ، ظرفیت حفظ مقدار آب مفید و تهویه ریشه است، آینده مطلوبی را در احداث باغ پسته تامین می نماید.

محدودیت های فیزیکی خاک

خاکهای نامناسبی که دارای سختی و شوری بالایی هستند سبب کاهش ظرفیت نگهداری آب مفید، جلوگیری از نفوذ آب در زمین و یا باعث تجمع عناصر سمی در بافت گیاه می شود. شناسایی و رفع موانعی که احتمالاً در زهکشی و یکنواخت کردن جنس خاک از نظر سهولت نفوذ آب و چگونگی حفظ آن در زمین وجود دارد قبل از احداث باغ ضروری می باشد.

بهترین راه شناخت جنس خاک از ابتدا جمع آوری و استفاده از اطلاعات و مطالعات سازمانهای خاکشناسی ، منابع طبیعی و حفظ خاک در هر منطقه و سپس بهره گیری از بررسی های انجام شده روی پروفیل خاک با نمونه برداری از لایه های مختلف جهت شناخت تغییرات بافت خاک در قسمت سطحی و زیر زمینی است. داشتن این داده ها می توان برای اصلاح فیزیکی خاک از ماشینهای سبک در روی زمین و از تجهیزات سنگین در زیر زمین استفاده نمود.

در صورت انتخاب محل مناسب برای احداث باغ خاک آن نیاز به تغییرات گسترده نخواهد داشت. عموماً 4 تیپ خاک وجود دارند که محدودیت های فیزیکی آنها نیازمند به بررسی های جداگانه دارند؛ خاکهای مطبق، خاک های رسی، خاک های سخت، خاک های دایر (زراعی)

1. خاک های مطبق مرکب از لایه های مختلف الجنس هستند که بر روی هم در زیر زمین چیده شده اند و قسمتی از آنها به سبب فشردگی عملاً مانع زه آب، تهویه و رشد ریشه می شوند. اصلاح چنین خاکی منحصر به درهم ریختن و همگن کردن لایه هاست.
2. خاک های رسی که با رس یکدست و فشرده ترکیب شده اند و طبعاً مانع نفوذ آب و جریان هوا در زمین و در نتیجه مانع رشد گیاهی می شوند.

دانلود مقاله توقیف اموال

اختصاصی از فی ژوو دانلود مقاله توقیف اموال دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

آیین دادرسی مدنی، مجموعه اصول و مقرراتی است که در مقام رسیدگی به امور حسبی و کلیه دعاوی مدنی و بازرگانی در دادگاههای عمومی، انقلاب، تجدید نظر، دیوانعالی کشور و سایر مراجعی که بموجب قانون موظف به رعایت آن می باشند بکار می رود. این تعریف ناظر به قسمت عمده ای از مقررات آیین دادرسی مدنی است که مقرراتی صرفاً شکلی هستند اما دلیل بر آن نمی شود تا همچون پندار غالب آنرا مجموعه‌ای صرفاً شکلی بدانیم. در مواردی در همین مجموعه نکاتی مطرح می شود که برای فهم آن باید به بحث های ماهوی پرداخت.

از جمله موارد مورد بحث بخش توقیف اموال است. امری که به ظاهر مطلبی برای بیان ندارد اما در هنگام مراجعه به عمل مشاهده می شود که در همین تاسیس تا چه میزان ابهام وجود دارد و گاهی اوقات با وجود تصریح قانونگذار رویه ای مخالف اتخاذ شده است. این موضوع به ترتیب زیر مورد بحث و بررسی قرار می گیرد.

الف- تعریف توقیف اموال

در این بخش به تعریف توقیف اموال از جنبه لغوی پرداخته ایم.

ب- کلیات

کلیات را اختصاص به بررسی پنج عنوان دادیم. این عناوین عبارتند از:

1- مفهوم اجرای احکام مدنی. 2- شرایط اجرای احکام. 3- اهمیت اجرای احکام. 4- تفاوت اجرای احکام مدنی با کیفری. 5- تفاوت اجرای احکام دادگاهها با اجراء مفاد اسناد رسمی در ثبت.

در عنوان اول ضمن ارائه تعریف از اجرای احکام مدنی، اجراء احکام در دو معنای عام و خاص تعریف شده است. در عنوان دوم، شرایط اجرای احکام در چهار بخش تحت عناوین، قطعیت حکم، معین بودن حکم، درخواست صدور اجراییه و صدور و ابلاغ اجراییه، بررسی شده است. عنوان سوم، اهمیت اجرای احکام را از دو جنبه حق الله و حق الناس مورد بحث و بررسی قرار داده ایم.

در عناوین چهارم و پنجم، تفاوت اجرای احکام مدنی با کیفری و تفاوت اجرای احکام دادگاهها با اجراء مفاد اسناد رسمی در ثبت به اجمال بررسی شده است.

ج- فصل اول: قواعد عمومی

این فصل را در شش مبحث مورد بررسی قرار می دهیم که عبارتند از: مقدمات و شرایط اجراء، ترتیب اجراء، مامورین اجراء، هزینه های اجراء، مرور زمان و اقسام اجراء.

توقیف، سلب آزادی از شخص یا مال او با حالت انتظار ترخیص می باشد. در صورت اول توقیف شخص و در صورت دوم توقیف مال صدق می کند. وقف نیز در حقیقت توقیف مال بصورت خاصی است.

اموال، جمع مال است و مال در اصل از فعل ماضی‌میل است به معنی خواستن، در فارسی هم به مال خواسته می گویند. در اصطلاح چیزی است که ارزش اقتصادی داشته و قابل تقویم ه پول باشد بنابراین حقوق مالی مانند حق تحجیر و حق شفعه و حق صاحب علامت تجاری هم مال محسوب است. انواع اموال عبارتند از:

شامل 88 صفحه فایل word  قابل ویرایش

تحقیق در مورد تاثیر عناصر مختلف بر پنبه وعلائم کمبودآنها

اختصاصی از فی ژوو تحقیق در مورد تاثیر عناصر مختلف بر پنبه وعلائم کمبودآنها دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*

فرمت فایل:Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)

تعداد صفحه:9

 فهرست مطالب

پنبه

تاثیر عناصر مختلف بر پنبه وعلائم کمبودآنها

ازت(N)

فسفر(P)

پتاسیم (K):

روی (Zn):

بر(B):

آهن (Fe)

پنبه چینی

پنبه

پنبه از محصولات مهمی است که برای رشد مطلوب نه تنها به عناصرماکرواحتیاج دارد بلکه استفاده ازعناصر میکرو باعث بهبود کیفیت آن میگردد

تاثیر عناصر مختلف بر پنبه وعلائم کمبودآنها

ازت(N):باعث افزایش رشد عمومی گیاه شده تعداد غوزه ها ونیز اندازه آنها راافزایش میدهد ورشد را طولانی ترمینماید. درصورت کمبود برگهای پایینی سبز مایل به زرد شده واندازه آنهاکوچک مانده وازرشد بازمی ماند

فسفر(P):درتوسعه سیستم رشد ریشه ای گیاه نقش داشته وباعث تسریع درظهورغوزهای پنبه شده ورشد گیاه راکامل میکند . درصورت کمبود فسفرگلدهی به تعویق افتاده رشدغوزه هاباتاخیرصورت گرفته وکیفیت الیاف شدیدا کاهش میابد

پتاسیم (K):باعث افزایش اندازه غوزه شده طول الیاف واستقامت آنها را زیاد نموده و باعث سفید تر شدن رنگ الیاف می گردد. اگر پنبه کمبود پتاسیم داشته باشد برگها دچار پیری زود رس می شود.حاشیه آنها نکروز شده شاخه دهی گم وکیفیت الیاف افت پیدا می کند

روی (Zn):مهمترین نقش ان بهبودکیفیت الیاف پنبه است. درصورت کمبودروی برگها فنجانی شده برگهای کوچک به سفید رنگی بین رگبرگی دچار می شوند. رشدبوته های جوان متوقف گشته وتعداد گلها کاهش می یابد(شکل 3).

بر(B):درتقسیم سلولی بافتهای مریستمی وترمیم بافتهای آوندی نقش داشته وباعث رشد  بهترریشه می گردد. در صورت کمبود رشد جوانه انتهای متوقف شده وگیاه زرد می شود . همچنین گلها وغوزه های جوان تغییرشکل پیدا    می کنند.

تحقیق در مورد منابع ژنتیکی یا ژرم پلاسم گیاهی

اختصاصی از فی ژوو تحقیق در مورد منابع ژنتیکی یا ژرم پلاسم گیاهی دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*

فرمت فایل:Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)

تعداد صفحه:33

 فهرست مطالب

بررسی منابع

1-2- منابع ژنتیکی یا ژرم پلاسم گیاهی :

1-1-2-  لزوم ارزیابی ژرم پلاسم :

2-1-2- تنوع ژنتیکی و ضرورت شناخت آن :

3-1-2-  روشهای برآورد تنوع ژنتیکی :

4-1-2-  استفاده از گونه های وحشی در اصلاح گیاهان زراعی 

2-2-  ایزوزایم ها

1-2-2-  مثالهایی از کاربرد ایزوزایمها :

3-2- Triticeae

1-3-2-  پراکندگی جغرافیایی گونه های آژیلوپس

2-3-2-  اهمیت خویشاوندان وحشی گندم ‌  Aegilops  :

3-3-2- تاکسونومی گندم و خویشاوندان وحشی 

4-3-2- اهمیت آژیلوپس در سیر تکاملی گندم

منبع ژنتیکی در مفهوم عام عبارتست ازتنوع ژنتیکی در هر موجود بیولوژیکی و در دنیای گیاهی عبارتست از تنوع ژنتیکی موجود در گیاهان زراعی اهلی و گونه های وحشی وابسته به آنها . انواع منابع تنوع ژنتیکی عبارتند از گونه های وحشی ، واریته‌های بومی ، اشکال ابتدائی گیاهان زراعی در مراکز تنوع اولیه آنها ، گیاهان مهاجرت کرده به مراکز ثانویه که ممکن است تنوع آنها در این مراکز زیادتر باشد و بالاخره واریته‌های زراعی (8) .

از بین رفتن ذخایر توراثی یا ژرم پلاسم گیاهی را فرسایش ژنتیکی می نامند . عواملی که باعث فرسایش ژنتیکی میگردند عبارتند از :

1-استفاده از واریته‌های پر محصول و اصلاح شده یکنواخت بجای واریته‌های بومی .

2-اعمال روشهای مدرن زراعی ، مانند استفاده از سموم علف‌کش به صورت وسیع برای از بین بردن علفهای هرز یعنی اجداد و خویشاوندان گیاهان زراعی .

3-ایجاد مراتع ، چراگاهها و مزارع یکنواخت .

4-رشد شهرها ، راهها و مراکز صنعتی .

برای جلوگیری و پیشگیری از فرسایش ژنتیکی می توان اعمال زیر را انجام داد :

1-کشف و جمع‌آوری و نگهداری و ذخیره ژرم پلاسم

2- ارزیابی ژرم پلاسم

3-استفاده از ژرم پلاسم (8)

1-1-2-  لزوم ارزیابی ژرم پلاسم :

ارزیابی به معنای وسیع کلمه عبارتست از تشریح و توصیف مواد گیاهی موجود در کلکسیون ها یا بانک های ژن . پتانسیل ژنتیکی ژرم پلاسمی که در حال حاضر در دسترس اصلاحگران است تنها در صورتی می تواند به طور کامل مورد استفاده قرار گیرد که ارزیابی سیستماتیک برای صفات مهم گیاهی از قبیل صفات مورفولوژیکی ، فیزیولوژیکی ، ژنتیکی و پاتولوژیکی انجام گیرد و صفات مذکور بعد از ارزیابی ، به عنوان شناسنامه هر گیاه یادداشت شوند . ارزیابی موجب شناخت هر چه بیشتر و دقیق‌تر پتانسیل ذخایر توارثی گردیده و امکان بهره‌گیری واقعی از این منابع را فراهم می سازد و بانک ژن بدون ارزیابی مواد ، شباهت به انبار بذری دارد که نمی‌توان از محتویات آن استفاده نمود (8) .

2-1-2- تنوع ژنتیکی و ضرورت شناخت آن :

یکی از پیامدهای اجتناب ناپذیر کشاورزی نوین که مبتنی بر استفاده از واریته‌های اصلاح شده با حداکثر عملکرد و کیفیت قابل قبول می باشد کاهش تنوع ذخایر ژنتیکی بوده است . اگر چه تخمین این کاهش تنوع ژنتیکی مشکل و یا غیر ممکن می نماید . اما در اینکه تعداد بسیاری از ژن های مفید از دست رفته اند و ذخایر ژنتیکی  با سرعت فزاینده‌ای کاهش یافته‌اند و محصولات زراعی عمده در معرض تهدید روزافزون شرایط محیط نا مناسب و تنشهای زیستی و غیر زیستی قرار گرفته اند ،تردیدی نیست . بنابراین امروزه آگاهی از تنوع ژنتیکی  و مدیریت منابع ژنتیکی به عنوان اجزاء مهم پروژه های اصلاح نباتات تلقی   می گردند (نقل از 6 ) .

مدیریت تنوع طبیعی موجود در ارقام اهلی و خویشاوندان وحشی یک گونه گیاهی در انجام یک برنامه موثر به منظور اصلاح گیاه زراعی بسیار مهم است . زیرا یکنواختی ژنتیکی در گیاهان زراعی نامطلوب می باشد چون گیاهانی تولید می شوند که نسبت به اپیدمی ها و متغیرهای محیطی آسیب پذیرند و این باعث کاهش عملکرد می شود . بسیاری از خویشاوندان وحشی گیاهان زراعی حاوی ژن هایی می باشند که باعث ایجاد مقاومت به استرس های غیر زنده مانند خشکی ، سرما و شوری می شوند بنابراین می توان این ژنها را به ارقام تجاری منتقل کرد واز کاهش شدید عملکرد جلوگیری نمود . گام اول در اصلاح خصوصیات گیاهی ، درک از ساختار کلکسیون ژرم پلاسم می باشد که این موضوع به نوبه خود نمونه گیری سیستماتیک       ژرم پلاسم را برای مقاصد اصلاحی و حفاظتی امکان پذیر می‌سازد (نقل از6 ) .

کنش پژوهی با موضوع میزان تأثیر بررسی کتاب دینی سال اول دبیرستان در شکل‏گیری هویت دینی دانش‏آموزان از دیدگاه معلمان

اختصاصی از فی ژوو کنش پژوهی با موضوع میزان تأثیر بررسی کتاب دینی سال اول دبیرستان در شکل‏گیری هویت دینی دانش‏آموزان از دیدگاه معلمان دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

کنش پژوهی با موضوع میزان تأثیر بررسی کتاب دینی سال اول دبیرستان در شکل‏گیری هویت دینی دانش‏آموزان از دیدگاه معلمان

نوع فایل:ورد قابل ویرایش

تعداد صفحه:118

قیمت:3200 تومان

دانلود و خرید به صورت آنلاین

پشتیبانی در صورت هر گونه مشکل

به همراه فهرست کامل:چکیده،مقدمه...نتیجه گیری و منابع

مقدمـه

اگر درنظام اسلامی , تربیت دینی به ثمر نرسد و نسل جوان جامعه تربیت صحیح دینی پیدا نکند یعنی تربیت اسلامی در وجود و شخصیت آنان زنده فعال نباشد تلخی این ناکامی با شیرینی هیچ کامیابی دیگری قابل تحمل نیست و نباید دل را به موفقیت‏های دیگر خوش داشت و از اصل قضیه غافل بود. (رهبری نژاد 1375)

قشر جوان در هر جامعه‏ای به لحاظ برخورداری از توان و انرژی فراوان قادرند تأثیر تعیین کننده‏ای بر آینده آن جامعه داشته باشند آنها به راحتی تغییرات اجتماعی ـ فرهنگی و حتی سیاسی جامعه را سمت و سو می‏دهند , قادرند امنیت فرهنگی جامعه را تأمین کنند و یا فرهنگ را به سویی برند که مطلوب جامعه نیست. چرا که میراث فرهنگی گذشتگاه توسط آنها به نسل بعد منتقل می‏شود و چنانچه آنها در انتقال این میراث فرهنگی امانت‏دار خوبی باشند و در مواجه با فرهنگهای دیگر دچار « خودباختگی فرهنگی» نشوند, خواهند توانست امنیت فرهنگی آن جامعه را تأمین کنند. ولی اگر در مواجهه با فرهنگهای بیگانه دچار خودباختگی فرهنگی شوند, تا چند نسل بعد از فرهنگ مطلوب جامعه نمی‏توان خبر گرفت.

همه اینها نشانگر اهمیت ویژه قشر جوان و لزوم شناخت موقعیت آن و برنامه‏ریزی صحیح جهت شکوفایی صحیح شخصیت آنها دارد.

«بنابراین گزاف نیست اگر بهبود کیفیت نظامهای تعلیم و تربیت را معادل ارتقاء کیفیت حیات و تمدن انسانی در همه ابعاد قلمداد کنیم و از سرمایه‏گذاری در جهت دستیابی به سیاستها, اصول و روشهای مناسب در این عرصه بعنوان ضروری‏ترین و مدبرانه‏ترین سیاست هر جامعة بشری یاد کنیم».

 مهرمحمدی , محمود. جایگاه مدارس تجربی در نظام تعلیم و تربیت , فصلنامه تعلیم و تربیت شماره 28, ص 11

و بقول کانت « بشر تنها با تعلیم و تربیت آدم تواند شد و آدمی چیزی جز آنچه تربیت از او می‏سازد نیست»

 شکوهی , غلامحسین . تعلیم و تربیت و مراحل آن , مشهد , انتشارات آستان قدس , 1363 , ص 171

و از آنجائیکه تعلیم و تربیت عمدی کوششی منظم و حساب شده محسوب شده است , وجود برخی طرحها برای هدایت چنین کوششی ضروری بنظر می‏رسد. واژه برنامه‏درسی معمولاً به چنین طراحی اطلاق می‏شود.

« شکل و ساختار برنامه درسی از تصمیماتی که در خصوص عناصر تشکیل دهنده برنامه درسی اتخاذ می‏شود تأثیری پذیرد. عناصر تشکیل دهنده برنامه درسی عبارتند از :

• اهداف
• محتوا
• فعالیت‏های یادگیری دانش‏آموزان
• روشهای ارزشیابی
• منابع و ابزار یادگیری
• زمان
• فضا
• گروه‏بندی دانش‏آموزان
• استراتژی‏های تدوین و روشهای یاددهی

یادگیری که در برنامه‏ریزی درسی با این عوامل 9 گانه به طرق مختلف برخورد می‏شود.»

کلاین , فرانسیس , الگوهای طراحی برنامه درسی , دکتر محمود مهر محمدی , فصلنامه تعلیم و تربیت , شماره 4 و 3 ص 11

اما مفهوم مسلط برنامه درسی چه از نظر تاریخی و چه در حال حاضر موضوعات مدرسه‏ای است که بوسیله معلمان تدریس شده و بوسیله دانش‏آموزان فراگرفته می‏شود.

در نظام کنونی آموزش و پرورش ایران نیز کتاب درسی بهترین مرجع و منبع یادگیری دانش‏آموزان است و تقریباً تمام فعالیت‏های آموزش رسمی در چارچوب کتاب درسی صورت می‏گیرد.

در فرایند ارزیابی برنامه درسی یا اتخاذ تدابیر و تصمیمهای برنامه‏ای نظرات و نگرش دانش‏آموزان و معلمان از اهمیت ویژه‏ای برخوردار است.

پویایی برنامه درسی زمانی تحقق می‏یابد که گروههای مختلف که هر کدام به نحوی در سطوح مختلف در امر برنامه درسی دخالت دارند, به همفکری بپردازند و همچنین به نگرش دانش‏آموزان و معلمان در این زمینه توجه کافی مبذول شود.

از طرف دیگر آموزش دینی به لحاظ دارا بودن ابعاد متنوع و مرتبط با جنبه‏های گوناگون زندگی انسان از مهمترین موضوعات آموزش و پرورش به شمال می‏رود.

در جوامع با حاکمیت دینی , بواسطه تأثیر و توجه به پرورش ارزشهای اخلاقی و اعتقادی فراگیران , تربیت دینی جایگاه ویژه‏ای در برنامه‏های آموزش و پرورشی دارد. به همین دلیل است که مأموریت و رسالت اصلی نظام آموزش و پرورش در چنین جوامعی تربیت همه جانبه دانش‏آموزان بر پایه تعالیم و دستورات الهی است.